Pozytywna motywacja – ważny aspekt edukacji instrumentalnej

Nieodłącznym elementem kultury każdego narodu jest muzyka. Wrażliwość na muzykę jest jednym z aspektów natury człowieka. Śpiew i taniec przy instrumentalnym akompaniamencie, towarzyszy ludziom w różnych sytuacjach i na wszystkich etapach ich życia. Wskazuje to na istotną rolę muzyki w społecznym funkcjonowaniu człowieka. Przestrzeń muzyczna zawiera nie tylko elementy kulturowe i społeczne, ale również terapeutyczne, poprzez wywoływanie pozytywnych emocji. Edukacja muzyczna polega na przygotowaniu do odbioru muzyki i docenienia jej piękna, jak również do czynnego uprawiania tego rodzaju sztuki.

Wprowadzanie dziecka w świat muzyki

W pierwszych latach życia dziecko słucha śpiewanych przez opiekunów piosenek, lub muzyki z odtwarzaczy. Jego naturalną reakcją jest rytmiczne poruszanie się, klaskanie, podskoki. Jest to przejaw wrodzonych predyspozycji do odbioru melodii i rytmu, oraz uruchamiania swojej aktywności pod wpływem bodźców słuchowych. Wspieranie tych naturalnych form zachowania może polegać na dostarczaniu dziecku różnych zabawek akustycznych. Mogą to być dzwoneczki, kastaniety, bębenek lub tamburyn. W późniejszych etapach rozwoju przychodzi czas na naukę gry na bardziej złożonych instrumentach.

Czy każde dziecko może zostać dobrym instrumentalistą?

Podstawą do decyzji dotyczącej rozpoczęcia przez dziecko nauki gry na instrumencie jest trafna diagnoza jego uzdolnień muzycznych i warunków fizycznych. Ważny jest znakomity słuch muzyczny – do skrzypiec czy wiolonczeli, odpowiednia budowa dłoni do nauki gry na fortepianie, sprawność układu oddechowego w przypadku instrumentów dętych, oraz znacznie rozwinięte wyczucie rytmu, potrzebne do gry na perkusji. Po dokładnym rozpoznaniu tych psychofizycznych warunków dziecka można przystąpić do planowania jego drogi edukacyjnej.

Rola kompetentnego pedagoga

Aby zapewnić dzieciom solidne podstawy, należy wybrać kształcenie w szkole muzycznej, prowadzone przez osoby z przygotowaniem metodycznym do nauczania przedmiotów artystycznych. Ich doświadczenie pomaga w opracowaniu indywidualnego stylu i strategii dla każdego ucznia, oraz w wyborze skutecznych sposobów jak motywować dziecko do gry na instrumencie. Sprawdzone metody to wskazywanie celów na przykładach osiągnięć znanych wykonawców, wzmacnianie motywacji za pomocą pochwał nie tylko za wyniki, ale również starania, oraz docenianie przez nauczyciela twórczych poszukiwań ucznia w zakresie techniki i form ekspresji. Na wszystkich etapach nauki w szkole muzycznej organizowane są przeglądy z indywidualnymi występami dzieci, podczas których widownia złożona z rodziców i innych uczniów nagradza oklaskami poszczególnych wykonawców. Silną rolę motywacyjną pełni wprowadzanie uczniów do gry zespołowej. Początkowo jest to duet z nauczycielem, później wykonywanie utworów na kilka instrumentów przez grupki uczniów, aż po udział w szkolnej orkiestrze. W trakcie nauki lub po ukończeniu jednego z etapów kształcenia, starsza młodzież o podobnych preferencjach muzycznych często zakłada własny zespół, co sprzyja budowaniu pozytywnych relacji społecznych z rówieśnikami. Członkowie zespołu korzystają ze wsparcia nauczyciela w doborze repertuaru i w tworzeniu aranżacji utworów.